حکم شرعي اهداي اعضاي بيماران مرگ مغزي
نظر مراجع تقلید در مورد
اهدای اعضای بیماران مرگ مغزی
آیت الله سیستانی: جایز نیست
پرسش:
1ـ اهدای اعضای افراد مرگ مغزی چه حکمی دارد ؟
2ـ اگر خود شخص وصیت کرده باشند که بعد از مرگ چنین کاری انجام شود چی؟
3ـ ثبت نام برای اهدای عضو در هنگام مرگ مغزی
1ـ اگر کسی که از نظر مغزی مرده است در حالی که قلب وریه او هر چند به کمک دستگاه وظیفه خود را انجام میدهند شرعا مرده شمرده نمیشود وقطع اعضای او برای الحاق به افراد زنده به هیچ وجه جایز نیست.
2ـ نفوذ وصیت به اهدای عضو بعد از مرگ مشکل است.
3ـ ثبت نام برای اهدای عضو جایز نیست.
https://www.sistani.org/persian/qa/search/10679
آیت الله صافی گلپایگانی: جایز نیست
پرسش:
نظر معظم له در مورد اهدای عضو بعد از مرگ مغزی چیست؟
پاسخ:
به نظر اینجانب برداشتن عضو مسلمانی که هنوز فوت نکرده ولو مرگ مغزی او مسلم باشد، جایز نیست.
منبع: پاسخ از دفتر معظم له
آیت الله وحید خراسانی: جایز نیست
پرسش:
سوال 874:آیا وصیت کردن به اهداء عضو بعد از مرگ صحیح است و آیا وراث حق اهداء عضو انسانی که به طور کامل از دنیا رفته یا دچار مرگ مغزی شده را دارند؟
پاسخ:
اگر کسی در حال حیات خود وصیت کند که پس از مردن او عضوی از اعضای او را قطع کنند و به دیگری پیوند بزنند صحت این وصیّت محل اشکال است.و بریدن عضوی از اعضای بدن مسلمان مرده که از اعضاء رئیسه باشد،(مانند چشم و غیر آن) به منظور پیوند زدن آن به بدن شخص زنده جایز نیست و قطع کننده باید دیه آن عضو را که دیه اعضای جنین مسلمان است بپردازد.ولی چنانچه زنده ماندن مسلمان متوقف باشد براین که عضو بدن مسلمان مرده ای را ببرند و به او پیوند زنند بریدن آن عضو جایز است ولی قطع کننده باید دیه آن را بپردازد و پس از پیوند که جزء بدن زنده گشت احکام بدن زنده بر آن جاری است، ضمناً کسی که دچار مرگ مغزی شده، مرده به حساب نمی آید لذا اهداء اعضاء او به دیگری جایز نیست.
پرسش:
سؤال 875 : همسر بنده به دلیل ابتلا به سرطان مغز در حالت کما قرار دارد. به گفته پزشکان با توجه به معیارهای هوشیاری مانند اندازه مردمک چشم میگویند ایشان مرگ مغزی شده است. اما به دلیل جوان بودن ایشان هنوز هم قلب ایشان میتپد البته به کمک دستگاه و تزریق دارو. همچنین تنفس ایشان توسط دستگاه انجام میشود. سؤال من این است که تا چه هنگام مجاز به نگهداشتن ایشان در این وضعیت میباشیم. اگر چنانچه مرگ مغزی معادل به وفات ایشان باشد آیا مجاز به ادامه این کار هستیم و روح ایشان از این کار معذب نیست؟ یا برعکس اگر ما اجازه به قطع دستگاهها دهیم و ایشان کلا بدین دلیل وفات کنند آیا ما در حق ایشان که ممکن است به ادامه حیات امید داشته باشند ظلمی مرتکب نشده ایم.
پاسخ:
به هر نحوه است باید حفظ شود و قطع کردن دستگاه ها جایز نیست.
http://portal.anhar.ir/node/15732/?ref=sbttl#gsc.tab=0
آیت الله علوی گرگانی: جایز نیست
پرسش:
سلام علیکم. نظر معظم له در خصوص اهدای عضو بیماران مرگ مغزی و وصیت در این مورد چیست؟
پاسخ:
با سلام اهدای عضو به نظر ما جایز نیست.
منبع: پرسش از سامانه پیامکی معظم له
آیت الله گلپایگانی: جایز نیست
آیت الله جعفر سبحانی: جایز نیست
افرادی هستند که مرگ مغزی دارند، اما مرگ قلبی ندارند، یعنی قلب شان کار میکند ولذا اگر اکسیژن ببندیم، تا مدتی زنده میماند.
آقایان اطبا میگویند: حیات قائم با مغز است و این آدم در حقیقت میت است، بنابراین،لازم نیست که اکسیژن ببندیم، بلکه اکسیژن را در میآوریم تا بمیرد و از اعضایش استفاده کنیم.
ولی از نظر ما این حی و زنده است، حی لازم نیست که مغزش کار کند، همین که قلبش کار میکند و غذا میخورد، ما نمیتوانیم اکسیژن او را قطع کنیم و نه از بدنش استفاده کنیم،..اطبا میگویند مرکز حیات مغز است، این آدم که سکته مغزی کرده و مغزش کاملاً از کار افتاده ولی قلبش کار میکند،از نظر اطبا مرده و میت است ولذا اگر کسی را ماشین بزند مغزش کار نمیکند، اما قلبش کار میکند، میگویند این میّت است و میشود از اعضایش استفاده کرد.
اما از نظر ما قلب اگر کار کند،این آدم حی است و ما نمیتوانیم حیات او را قطع کنیم، خیلی از این مسائل مطرح است، الآن یک بیمارستانی داریم که یک دستگاه اکسیژن بیشتر ندارد، یک انسانی آمده که اگر اکسیژن را ببندیم، او زنده میشود، اما یک چنین مردهای هم داریم که مغزش کار نمیکند، اما قلبش کار میکند، آیا میتوانیم دستگاه اکسیژن را از بدن آن یکی جدا و به بدن این دیگری وصل کنیم؟ دکترها میگویند: بله، چون این یکی زنده میشود و از بیمارستان هم مرخص میشود، ولی آن دیگری همین گونه میماند.
من این مساله را از آیت الله گلپایگانی سوال کردم، ایشان اجازه ندادند که از این بیمار قطع و به آن بیمار دیگر وصل کنیم، ولذا این مساله، از مسائلی است که فرد نمیتواند آن را حل کند، بلکه یک مجمع علمی لازم است که در آنجا هم فقها حضور داشته باشند و هم اطبا ، و اینها را با هم مقایسه کنند و نتیجه گیری کنند.
http://www.eshia.ir/Feqh/Archive/text/sobhani/feqh/96/961010
آیت الله مصطفی اشرفی شاهرودی:جایز نیست
با اسف فراوان هرگاه علم و دانش و صنعت و نهادی از کشورهای غربی وارد کشورهای اسلامی شده است با خود فرهنگ منحط غربی را هم به دنبال آورده است مثلا ورود پزشکی نوین به کشورهای اسلامی، بی بند و باریهای خاص خود را در درمان و تشریح و قتل نفس و... به همراه داشت. پیوند اعضا نیز یکی از عویصه های رایج امروز کشور ماست که مورد اعتراض ما بوده و در نامه ای به مقامات عالی، نارضایتی خود را اعلام کرده ایم. میبینید که رسانه های جمعی چقدر بدان دامن زده و از آن تبلیغ میکنند. چه کسی به افراد ولایت داده است که اعضای بدن خود را به دیگران اهدا کنند؟ مگر شخص در زمان حیات خود چنین ولایتی دارد؟ بر فرض وجود چنین ولایتی بر اعضای بدن در زمان حیات، تداوم این ولایت پس از مرگ شخص چه معنایی دارد؟ رضایت اطرافیان و پدر و مادر دیگر چه صیغهایست که مجوز تصرف در اعضای بدن فرزند را فراهم نماید؟ بدتر از همه آنکه گاهی به بهانه مرگ مغزی شخص آن هم هنوز کاملا احراز نشده بدین کار مبادرت مینمایند. باری در مورد بانک هم همین مشکله وارداتی بودن این نهاد و ورود لوازم ربوی آن مشکلات عدیده ای ایجاد کرده است.
http://www.eshia.ir/Feqh/Archive/text/ashrafi/mostahdeseh/93/930702
آیت الله بهجت: جایز نیست
پرسش:
آيا مى توان اعضاى شخصى را كه دچار مرگ مغزى شده است (و از لحاظ پزشكى اميدى به زنده ماندن وى نيست، ولى برخى اعضا مثل قلب وى براى مدتى كار مى كنند) به بيمارى كه محتاج است پيوند زد؟ (با توجه به اين كه در صورت صبر، ممكن است ديگر، قابل پيوند نباشند).
پاسخ:
چون در همان مدّتى كه قلب كار مى كند و مغز مرده است، امكان دارد دارويى اختراع يا كشف شود كه مغز را به كار اندازد (اين مطلب هر چند در خيلى از نفوس موجب يقين به عدم باشد، ولى در بعض نفوس و افراد، يقين به عدم نيست؛ زيرا پيدا شدن بعضى داروها كه براى بعض امراض اختراع يا كشف مى شود، آنى است) لذا با اين احتمال، جايز نيست.
http://danakhabar.com/fa/news/1209803
آیت الله شاهرودی : جایز نیست
پرسش:
سؤال۱۷۹۷:شخصى كه دچار مرگ مغزى شده و به هيچ يك از علائم حياتى پاسخ نمىدهد و اميدى به درمان او نيست ولى تنفس دارد و قلب او كار مىكند،آيا جايز است قلب او را خارج نمايند و به مريض ديگرى كه نارسايى قلبى دارد و حيات او بستگى به پيوند قلب دارد پيوند بزنند؟
پاسخ:
جايز نيست و مادامى كه روح در بدنش هست قتل او موجب قصاص يا ديه مىشود.
پرسش:
سؤال۱۷۹۸:مريض لاعلاج كه با اكسيژن مصنوعى به حيات خود ادامه مىدهد آيا ولى يا پزشك مىتواند اكسيژن را از مريض بردارد كه البته به ناچار مريض مىميرد؟ حال اگر ادامه حيات او با اكسيژن هزينه سنگين دارد تكليف چيست؟
پاسخ:
جائز نيست و هزينه آن بر خود مريض است يا ولى او و يا بيت المال و يا مؤمنين بنحو واجب كفائى.
http://danakhabar.com/fa/news/1209803
آیت الله خامنه ای : ( مشروط و عدم جواز)
پرسش:
س ۱۲۹۲: بعضى از افراد دچار ضايعات مغزى غير قابل درمان و برگشت مىشوند که بر اثر آن، همه فعاليتهاى مغزى آنان از بين رفته و به حالت اغماى کامل فرو مىروند و همچنين فاقد تنفس و پاسخ به محرّکات نورى و فيزيکى مىشوند، دراين گونه موارد احتمال بازگشت فعاليتهاى مذکور به وضع طبيعى کاملاً از بين مىرود و ضربان خودکار قلب مريض باقى مىماند که موقّت است و به کمک دستگاه تنفس مصنوعى انجام مىگيرد و اين حالت به مدّت چند ساعت و يا حداکثر چند روز ادامه پيدا مىکند، وضعيت مزبور در علم پزشکى مرگ مغزى ناميده مىشود که باعث فقدان و از دست رفتن هر نوع شعور و احساس و حرکتهاى ارادى مىگردد و از طرفى بيمارانى وجود دارند که نجات جان آنان منوط به استفاده از اعضاى مبتلايان به مرگ مغزى است، بنا بر اين آيا استفاده از اعضاى مبتلا به مرگ براى نجات جان بيماران ديگر جايز است؟
پاسخ:
اگر استفاده از اعضاى بدن بيمارانى که در سؤال توصيف شدهاند براى معالجه بيماران ديگر، باعث تسريع در مرگ و قطع حيات آنان شود جايز نيست، در غير اين صورت اگر عمل مزبور با اذن قبلى وى صورت بگيرد و يا نجات نفس محترمى متوقف بر آن عضو مورد نياز باشد، اشکال ندارد.
پرسش:
س ۱۲۹۳: علاقمند هستم اعضاى خود را هديه کرده و از بدن من بعد از مردنم استفاده شود و تمايل خود را هم به اطلاع مسئولين رساندهام. آنان نيز از من خواستهاند که آن را در وصيّتنامه خود نوشته و ورثه را هم از خواست خود آگاه کنم، آيا چنين حقّى را دارم؟
پاسخ:
استفاده از اعضاى ميّت براى پيوند به بدن شخص ديگر براى نجات جان او يا درمان بيمارى وى اشکال ندارد و وصيّت به اين مطالب هم مانعى ندارد مگر در اعضايى که برداشتن آنها از بدن ميّت، موجب صدق عنوان مثله باشد و يا عرفاً هتک حرمت ميّت محسوب شود.
............................................................................
شروط مراجعی که جواز به اخراج اعضای بیمار مرگ مغزی داده اند: (آیت الله خامنه ای، آِیت الله نوری همدانی و..)
۱. إخراج اعضا موجب تسریع در قطع حیات بیمار مرگ مغزی نشود.
۲. بیماری مرگ مغزی کاملا غیر قابل درمان باشد ، احتمال درمان حتی در آینده نباشد!(شخص کاملا مرده باشد)
۳. صدق عنوان مثله و هتک حرمت مسلمان نباشد
..طبق نظر متخصصان طب جدید درمان مرگ مغزی در آینده وجود دارد. این یعنی طب جدید خود اذعان دارد که مرگ مغزی یک بیماری است و نه پایان زندگی، اگر پایان زندگی است پس چطور می گویید در آینده درمان می شود؟ قصدتان فریب دادن مردم است تا رضایت به قتل عزیزانشان بدهند؟؟ امروزه هم موارد زیاد تشخیص مرگ مغزی بوده اند که بهبودی پیدا کرده اند، اگر بگوییم تشخيص پزشکان اشتباه بوده، پس بشری که هنوز قادر به تشخیص بیماری مرگ مغزی نیست حق فتوا به پایان زندگی بیماران مرگ مغزی ندارد، خدا میداند چه بیماران زیادی، به اشتباه مرگ مغزی تشخیص داده شده اند و در حالی که چند روز بعد به هوش می آمده اند اعضای بدنشان تکه تکه شده است!! مرگ مغزی پایان زندگی نیست... اگر پایان زندگی بود امکان درمان آن و موارد بهبودی وجود نداشت... اهدای اعضای بیمار مرگ مغزی = با کشتن بیمار است،
الحمدلله طب أهل بیت علیهم السلام ما را از پیوند اعضا بی نیاز کرده اند...
بسم الله الرحمن الرحیم